Knowledge Center

Hoe verzekert u het R&D-aspect van uw activiteiten?

Het is de belangrijkste fiscale niche voor onderzoek en ontwikkeling in België. Haar naam? De ‘gedeeltelijke vrijstelling van doorstorting van de bedrijfsvoorheffing voor onderzoekers’. Deze werd GVB gedoopt en staat garant voor een aanzienlijke belastingvermindering van uw payroll, op voorwaarde dat u de finesses ervan onder de knie hebt. Een van de belangrijkste struikelblokken? De definitie van wat R&D nu precies inhoudt. Het programma is niet evident …

Research and development (R&D) is vandaag het levensbloed van de belangrijkste economieën en tal van bedrijven. In een tijd van ingrijpende veranderingen en grote uitdagingen zijn groei, concurrentievermogen en innovatie meer dan ooit met elkaar verbonden. Investeren in R&D is daarom een must geworden voor managers en ondernemers. Het is dan ook geen toeval dat de overheden alles op alles zetten om hun respectieve ecosystemen te stimuleren.

De Europese Unie loopt al geruime tijd achter en heeft hard gewerkt om de achterstand op de Aziatische en Amerikaanse landen in te halen, met name via haar doelstelling van 3 procent. De bedoeling? De lidstaten aanmoedigen om hun R&D-uitgaven te verhogen tot 3% van het bbp, waarvan twee derde door de privésector wordt gedragen. Om dit te bereiken, vormt fiscaliteit een belangrijke hefboom. Dat heeft België goed begrepen, want het wordt aanzien als een ‘gul’ land op dat vlak. De incentive die de bedrijven het meest op prijs stellen? De gedeeltelijke vrijstelling van doorstorting van de bedrijfsvoorheffing (GVB). We vatten nog even samen waarover het gaat …

DE GVB, EEN SUCCESVERHAAL Deze fiscale regeling werd in het begin van de jaren 2000 ingevoerd. Het principe is duidelijk: u hebt onder bepaalde voorwaarden recht op een vrijstelling van 80% van de aan de staat gestorte bedrijfsvoorheffing. Dat is een belasting die wordt ingehouden aan de bron op het salaris van uw “onderzoekers”, die eenmalige projecten of structurele R&D-programma’s tot een goed einde brengen. Wat willen de overheden hiermee bereiken? Een kader creëren waarin uw onderneming hoogstaande profielen kan aantrekken tegen lagere loonkosten. Met andere woorden: het Belgisch wetenschappelijk onderzoek ondersteunen door de werkgelegenheid te stimuleren. Hoewel de berekeningen afhankelijk zijn van elke situatie, kan de gemiddelde besparing oplopen tot 10.000 euro per jaar en per onderzoeker (tussen 15 en 25% voordeel). In de loop der jaren heeft deze regeling zich verder ontwikkeld – bijvoorbeeld door ze uit te breiden naar bachelors – waardoor ze steeds succesvoller is geworden. En niet voor niets: de GVB is beschikbaar voor alle werkgevers, “ongeacht” het soort onderzoek. En wat zelfs nog beter is: deze regeling is heel interessant voor uw cashpositie, omdat u een onmiddellijk cashvoordeel kunt genieten. Dat is een zegen in deze tijden waarin cash van levensbelang is!

WEINIG LIQUIDE VOORWAARDEN Wenst u in uw onderneming de GVB toe te passen? De moeilijkheid: de criteria zijn onderhevig aan interpretatie, waardoor het op een slappe koord dansen is en het risico op een belastingherziening reëel is! U zult verschillende parameters moeten analyseren, met name de definitie van “eenmalige projecten of structurele R&D-programma’s”. Wat verstaan we onder onderzoek en ontwikkeling? Dit is een van de struikelblokken van de GVB, wat soms leidt tot onderbenutting van de regeling of, erger nog, tot situaties met ernstige financiële gevolgen. Daarom is het van groot belang dat u erg voorzichtig blijft door het R&D-aspect van uw activiteiten te ‘betonneren’. U moet met andere woorden de volgende vraag beantwoorden: “welke van mijn activiteiten komen in aanmerking voor de GVB? Het kan een banale vraag lijken, maar ze is wel van fundamenteel belang. Een voorbeeld? U voert bloedanalyses uit als onderdeel van routine check-ups. Dat valt niet binnen het toepassingsgebied van R&D. Indien uw bloedonderzoeken echter deel uitmaken van een project om patiënten te testen die een nieuw geneesmiddel nemen, dan is dit wel degelijk R&D. Verpleegkundigen die deze tests uitvoeren, zouden in dit geval in aanmerking kunnen komen voor de vrijstelling …

HET FRASCATI-HANDBOEK Al meer dan een halve eeuw legt het Frascati-handboek van de OESO de basis voor een gemeenschappelijke taal die dit onderwerp omschrijft en is het een onmisbare referentie geworden. Het is dan ook geen toeval dat zijn definitie van R&D de grondslag heeft gelegd voor de meeste nationale wetteksten. Wat zegt het handboek hierover?

“Experimentele research and development (R&D) omvat werken die systematisch worden uitgevoerd om zo de totale kennis te vermeerderen, inclusief de kennis over de mens, cultuur en maatschappij, en om deze opgebouwde kennis aan te wenden voor nieuwe toepassingen.”

We benadrukken dat R&D drie soorten activiteiten omvat:

  • Fundamenteel onderzoek: dit omvat al het “experimenteel of theoretisch werk, uitgevoerd met het oog op het verwerven van nieuwe kennis over de basisprincipes van verschijnselen en waarneembare feiten’”, maar zonder in het begin een specifieke toepassing of gebruik voor ogen te hebben.
  • Toegepast onderzoek: dit soort onderzoek is daarentegen bedoeld om een doel of praktische doelstelling te bereiken die op voorhand wordt bepaald.
  • De experimentele ontwikkeling: dit zijn alle “systematische werkzaamheden op basis van bestaande kennis om de vervaardiging van nieuwe materialen, producten of apparaten te lanceren, nieuwe processen, systemen en diensten op te zetten of om bestaande processen, systemen en diensten substantieel te verbeteren.”

DE VIJF R&D-CRITERIA Naast deze definities bevat het Frascati-handboek ook vijf essentiële criteria die een duidelijkere afbakening van het toepassingsgebied van R&D mogelijk maken.

  1. Innovatie De activiteit moet gericht zijn op nieuwe ontdekkingen (resultaten, methoden, technieken, modellen, …), die nog niet aanwezig zijn in het economische of industriële universum. Het kan echter gaan om variaties of afgeleiden van bestaande resultaten …
  2. Creativiteit Ze moet gebaseerd zijn op originele en niet voor de hand liggende begrippen en aannames die mogelijk de kennis kunnen uitbreiden. Alle ‘routinematige’ activiteiten komen dus niet in aanmerking.
  3. Onzekerheid Het eindresultaat ervan moet onzeker zijn. Het is met andere woorden niet mogelijk om nauwkeurig te anticiperen op het soort resultaat of de kosten (noch de tijdsbesteding) van het project in verhouding tot de gestelde doelen.
  4. Systematisch R&D is een formele activiteit, die ook gepland, gedocumenteerd en begroot moet worden.
  5. Overdraagbaar en/of reproduceerbaar Ten slotte moet de activiteit leiden tot nieuwe kennis die kan worden gereproduceerd of overgedragen, zodat andere onderzoekers hun eigen R&D kunnen uitvoeren.

DOCUMENTATIE IS KING Sluiten uw activiteiten perfect aan bij de definitie van R&D? Als u eenmaal zover bent gekomen, moet u uw visie nog kunnen verdedigen. Het is dan ook niet zonder reden dat de fiscus een oogje in het zeil houdt, soms op een heel formalistische manier. U bent te optimistisch en vertrouwt op uw sociaal secretariaat voor de uitvoering van uw GVB-activiteiten? Pas op voor een koude douche: de bewijslast ligt altijd bij u. Te voorzichtig? U laat waarschijnlijk heel wat geld liggen. Evenwicht is essentieel en berust op uw vermogen om uw aanpak te documenteren op een samenhangende, onderbouwde en volhoudende manier. Naast de kennisgeving aan de BELSPO (die jaarlijks moet worden bijgewerkt) en alle documenten die nodig zijn om uw aanpak te bewijzen (diploma’s, timesheets, aangiften bedrijfsvoorheffing, enz.), wordt u dus “uitgenodigd” om het “R&D”-aspect van elk van uw projecten of programma’s te verantwoorden. Concreet?

  • Roep uw gewestelijke subsidies in verkregen voor onderzoek, klinische studies, samenwerkingsovereenkomsten, octrooiaanvragen, enz. In dit geval getuigen deze elementen van het R&D-karakter van een eenmalig project of structureel programma.
  • Stel een goed onderbouwd wetenschappelijk verslag samen. Dit onderbouwt uw volledige fiscale structuur en laat u toe om uw aanpak te verdedigen voor de BELSPO (Programmatorische Federale Overheidsdienst Wetenschapsbeleid), in overeenstemming met de voorschriften van het Frascati-handboek.
  • Vraag een bindend advies aan de BELSPO. Het is een belangrijke troef die u in handen hebt om zo uw GVB-parcours zo goed mogelijk te kunnen afleggen. Deze adviesaanvraag is facultatief – de fiscus kan ook de BELSPO om een advies vragen – maar blijft sterk aanbevolen.

Voor de GVB is het vaak “no pain, no gain”, zoals de Britten zeggen. Het is een fiscaal avontuur, soms moeizaam en riskant, want een op de twee belastingcontroles eindigt in een belastingherziening. Daarom doet u maar beter een beroep op specialisten …

Our scientists and tax specialists will assist you all the way

From identifying eligible projects, right through to obtaining reductions in corporation tax. Our experts will also ensure that your business optimises its Innovation Income Deductions.

Wacht niet langer en bouw nu aan uw toekomst

Wacht niet langer en bouw nu aan uw toekomst

Hoe kunt u uw kansen op een rooskleurige toekomst vergroten? Ongetwijfeld door uw situatie met betrekking tot innovatie en R&D ten volle te benutten. Maar elke situatie is anders en vereist dus een specifieke benadering en expertise. Ga dit avontuur daarom niet...

read more

Our scientists and tax specialists will assist you all the way

From identifying eligible projects, right through to obtaining reductions in corporation tax. Our experts will also ensure that your business optimises its Innovation Income Deductions.